Miło nam poinformować, iż ukazała się monografia pt. "Explainable Artificial Intelligence for Sustainable Development: Advancing Social and Economic Transformations", wydana przez prestiżowe wydawnictwo Taylor & Francis, Routledge. Jednym z redaktorów monografii jest prof. dr hab. Ewa W. Ziemba z Wydziału Finansów.
Wydawnictwo zaproponowało wydanie książki w otwartym dostępie (open access), bez jakichkolwiek opłat, w ramach inicjatywy Taylor & Francis, Pledge to Open. Cała publikacja jest dostępna bezpłatnie online na stronie wydawnictwa.
Najnowsza monografia stanowi kontynuację badań prof. Ewy W. Ziemby prowadzonych od 2010 roku, dotyczących zastosowania technologii informacyjno-komunikacyjnych w celu wspierania zrównoważonego rozwoju. Pod jej redakcją zespół 28 znakomitych badaczy z różnych ośrodków akademickich przedstawił wyniki interdyscyplinarnych prac nad wykorzystaniem wyjaśnialnej sztucznej inteligencji (Explainable AI, XAI) w kształtowaniu odpowiedzialnych społecznie i etycznych praktyk biznesowych oraz rozwiązywaniu globalnych wyzwań rozwojowych.
Publikacja analizuje kluczową rolę wyjaśnialnej sztucznej inteligencji w budowaniu przejrzystości, zaufania i odpowiedzialności etycznej w zastosowaniach AI. Pokazuje, w jaki sposób XAI może przyczyniać się do realizacji Celów Zrównoważonego Rozwoju ONZ (SDGs) poprzez wspieranie transformacji społecznych i gospodarczych. Autorzy prezentują przykłady praktycznych wdrożeń w takich sektorach jak bankowość, e- commerce, raportowanie zrównoważonego rozwoju, modelowanie ryzyka kredytowego, edukacja, psychiatria czy zarządzanie energią, ukazując realne efekty i potencjał wyjaśnialnej sztucznej inteligencji w różnych obszarach gospodarki.
Główne tematy monografii obejmują:
- Wyjaśnialność w sztucznej inteligencji (Explainability in AI) - znaczenie przejrzystości, zrozumiałości i rozliczalności decyzji podejmowanych przez systemy AI, zwłaszcza w sektorach o kluczowym znaczeniu społecznym.
- Zrównoważony rozwój (Sustainability) - sposoby, w jakie XAI wspiera zrównoważone praktyki biznesowe i społeczne, przyczyniając się do rozwiązywania globalnych problemów społeczno-ekonomicznych.
- Zastosowania sektorowe (Sector-specific applications) - studia przypadków prezentujące wpływ XAI w różnych branżach oraz jego potencjał w zakresie odpowiedzialnych innowacji.
Monografia obejmuje 15 rozdziałów, z których sześć zostało opracowanych przez pracowników naszej uczelni:
- Ewa Wanda Ziemba: The Rise, Core Principles, and Applications of Explainable Artificial Intelligence in Sustainable Development
- Aleksandra Nocoń: Artificial Intelligence in Achieving Sustainable Development Goals in the Banking Sector
- Dariusz Grabara: Implementing Responsible AI in Online Marketplaces for Sustainable Development
- Anna Karmańska: Explainable AI in the Attestation of Sustainability Reporting
- Barbara Probierz, Aleksandra Straś, Patryk Rodek, Jan Kozak: Explainable AI in Psychiatry. Exploring Obstacles and Biased Credibility - A Review
- Małgorzata Pańkowska, Mariusz Żytniewski, Mateusz Kozak, Krzysztof Tomaszek, Wacław Banaś, Krzysztof Herbuś: Robotic Arm Digital Twin for Pathomorphological Diagnosis Process
Zgodnie z Wykazem czasopism naukowych i recenzowanych materiałów z konferencji międzynarodowych, punktacja za wkład w publikację wynosi:
- 150 pkt. - za współredakcję,
- 75 pkt. - za autorstwo rozdziału.
Serdecznie gratulujemy Autorom i Redaktorom!
Z monografią można się zapoznać na stronie wydawnictwa Taylor & Francis, Routledge.










Dołącz do nas