Nasi naukowcy opracują strategię dla miast, aby przeciwdziałać zmianom klimatu, czyli projekt BLOSSOM na UE Katowice!

Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach znalazł się w gronie kluczowych europejskich ośrodków badawczych, opracowujących nowe strategie odporności klimatycznej dla europejskich miast. Dzięki udziałowi w prestiżowym projekcie BLOSSOM z programu HORIZON EUROPE nasza Uczelnia nie tylko współtworzy innowacyjne modele finansowania działań adaptacyjnych, lecz przewodzi pracom nad utworzeniem międzynarodowych inteligentnych laboratoriów tzw. "Living Labs", umacniając swoją pozycję jako ważny partner naukowy i ekspercki w kształtowaniu klimatycznej przyszłości Europy!

Zmiany klimatu fakty czy mity?

Zmiany klimatu stereotypowo kojarzone są z proekologicznymi transparentami i protestami w obronie planety. Są i tacy, którzy marginalizują wagę tych zmian, a nawet wykorzystują ją do politycznej narracji. Naukowcy jednak wiedzą, że zmiany klimatu są po prostu faktem. Gwałtowny wzrost temperatury (dekada 2013-2023 była najcieplejsza w historii świata), topnienie Arktyki w tempie szybszym niż przewidywano, fale upałów, gwałtowne powodzie, wzrost poziomu mórz (które w przyszłości mogą zagrozić miastom, takim jak Wenecja czy Miami), czy zwiększenie poziomu dwutlenku węgla w atmosferze, spowodowane głównie przez działalność człowieka, to nie mity wygenerowane przez AI, tylko informacje podawane przez światowe organizacje rządowe, takie jak NASA, WHO, czy NOA.

Cel projektu BLOSSOM i ważna rola UEKAT

Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach, podobnie jak wiele renomowanych uczelni i ośrodków badawczych, biorąc udział w konkursie innowacyjno-wdrożeniowym, włączył się w realizację projektu “BLOSSOM” z programu HORIZON EUROPE, którego celem jest stworzenie i przetestowanie kompleksowego, systemowego modelu współpracy między władzami publicznymi a sektorem finansowym i ubezpieczeniowym, umożliwiając skuteczne wdrażanie bankowalnych działań, które wzmocnią odporność miast i regionów na skutki zmian klimatu.

Projekt The Blossom Innovative Approach based on Bankable Transformative Climate Solutions in order to Improve Sustainable Climate Adaptation and Mitigation Measures, potrwa do maja 2029 roku, a Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach obok polskich partnerów projektu (Bank Gospodarstwa Krajowego i Miasto Kielce) odgrywa tu kluczową rolę w tworzeniu i utrzymywaniu finansowanych, żywych laboratoriów tzw. Living Labs, będąc tym samym liderem obszaru WP5 (Set up and Maintain financial-driven Living Labs). Co ważne, strategia dla miast i inteligentne laboratoria Living Labs to nie jedyny cel naszych działań, ponieważ Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach włączony jest w prace każdego obszaru projektowego. Warto zaznaczyć, że nad projektem BLOSSOM pracuje konsorcjum, w skład którego wchodzi aż 29 partnerów z krajów, takich jak: Belgia, Grecja, Hiszpania, Portugalia, Cypr, Wielka Brytania, Włochy, Niemcy, Holandia, Dania, Szwajcaria oraz Polska.

Długofalowym efektem projektu będzie przełamanie barier inwestycyjnych poprzez rozwój innowacyjnych modeli finansowania, narzędzi opartych na danych i AI, procesów współtworzenia z udziałem społeczności lokalnych oraz przygotowanie trwałych modeli biznesowych dla klimatycznych działań adaptacyjnych i mitygacyjnych. Wypracowane podejście zostanie przetestowane w miastach pilotażowych (Lizbona, Birmingham, Kielce) oraz przygotowane do szerokiej replikacji w Europie.

Zespół projektowy i zadania

Do realizacji projektu powołany został zespół ekspercki z Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, łączący w sobie specjalistów z zakresu ekonomii, bankowości, finansów oraz komunikacji, w skład, którego wchodzą:

dr Sylwia Słupik z Katedry Polityki Społecznej, Gospodarczej i Środowiskowej, będąca kierownikiem projektu,
dr hab. Adam Drobniak, prof. UE, kierownik Katedry Badań Strategicznych i Regionalnych, dziekan Wydziału Gospodarki Przestrzennej i Transformacji Regionów,
prof. dr hab. Aldona Frączkiewicz-Wronka, kierownik Katedry Zarządzania Publicznego i Nauk Społecznych,
dr hab. Monika Wieczorek-Kosmala, prof. UE, z Katedry Badań Strategicznych i Regionalnych,
dr Marcin Baron z Katedry Badań Strategicznych i Regionalnych,
dr Justyna Majewska z Katedry Bankowości i Rynków Finansowych,
dr Joanna Trzęsiok z Katedry Analiz Gospodarczych i Finansowych,
mgr Ilona Ptak z Katedry Projektowania i Analizy Komunikacji.

Projekt BLOSSOM znajduje się obecnie na etapie intensywnych prac analitycznych i koncepcyjnych. Zespół Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach prowadzi analizy stanu wyjściowego w miastach pilotażowych, współtworzy modele społeczno-ekonomiczne oraz uczestniczy w projektowaniu partycypacyjnych ram dla bankowalnych działań na rzecz odporności klimatycznej. Równolegle całe Konsorcjum rozwija narzędzia do zarządzania danymi, modelowania ryzyka klimatycznego, e-partycypacji oraz cyfrowe narzędzia decyzyjne, które staną się podstawą dalszych pilotaży w Living Labach.

Zespół UEKAT w projekcie BLOSSOM zaangażowany jest we wszystkie obszary robocze, a do jego działań należą, m.in.:

Współtworzenie partycypacyjnych modeli planowania i wdrażania bankowalnych działań na rzecz odporności klimatycznej miast.
Prowadzenie analiz stanu wyjściowego (baseline) w miastach pilotażowych oraz wsparcie procesów współpracy w Living Labach.
Udział w monitorowaniu i ocenie efektów wdrażanych działań (KPI, ewaluacja ex-ante i ex-post).
Współpraca przy przygotowaniu planów inwestycyjnych dla miast oraz rekomendacji dla dalszego skalowania działań.
Udział w działaniach szkoleniowych oraz tworzeniu roadmapy dla miast i regionów.
Opracowanie zaawansowanego społeczno-ekonomicznego modelu społeczności miejskich – analiza dobrostanu mieszkańców, struktury demograficznej, lokalnej gospodarki oraz pośrednich skutków ekonomicznych ekstremalnych zjawisk klimatycznych.
Udział w ocenie ryzyka klimatycznego i jego redukcji dzięki wdrażanym działaniom – analiza strat ekonomicznych, liczby osób dotkniętych skutkami zmian klimatu oraz wpływu interwencji na poziom ryzyka i bankowalność projektów.
Wsparcie powiązań między ryzykiem klimatycznym a produktami finansowymi i ubezpieczeniowymi, w tym w kontekście kosztów ubezpieczenia i instrumentów transferu ryzyka.
Udział w budowie zintegrowanego systemu zarządzania danymi, e-partycypacji i cyfrowych narzędzi decyzyjnych, wspierających współtworzenie działań (dashboardy, KPI, Digital Twin, generator modeli biznesowych).

Projekt The BLOSSOM - Innovative Approach based on Bankable Transformative Climate Solutions in order to Improve Sustainable Climate Adaptation and Mitigation Measures jest finansowany ze środków Unii Europejskiej z programu EU HORIZON EUROPE (grant nr: 101214563). Jego wartość to ponad 10 milionów euro, a realizacja potrwa do końca maja 2029 roku.

Więcej o projekcie znajduje się na jego stronie https://blossom-project.eu/