W dniach 24-25 kwietnia 2014 r. w CNTI odbyło się Seminarium Międzynarodowego Centrum Studiów Śląskich przy Konferencji Rektorów Uniwersytetów Śląskich nt. współpracy uczelni polskich i czeskich.
"Cieszę się, że w Uniwersytecie Ekonomicznym gościmy reprezentację uczelni polskich i czeskich, które z kolejnymi latami intensyfikują swoją współpracę” - tymi słowy Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach, prof. Leszek Żabiński rozpoczął seminarium Międzynarodowego Centrum Studiów Śląskich przy Konferencji Rektorów Uniwersytetów Śląskich zatytułowane "Współpraca uczelni polskich i czeskich – wspólne przedsięwzięcia naukowe i dydaktyczne w perspektywie finansowej UE 2014-2020".
O tym, że tematyka spotkania jest ważna nie trzeba przekonywać. Jak podkreślił przewodniczący KRUŚ - prof. Rudolf Žáček, Rektor Uniwersytetu Śląskiego w Opawie "szczególnie powinno nam zależeć na poznaniu zagadnień związanych z programem Horyzont 2020 i lepszemu przygotowaniu się do przygotowywania wspólnych projektów". Seminarium jednak poświęcone było całemu pakietowi zewnętrznego finansowania projektów naukowych i dydaktycznych."Cieszę się, że będziemy mogli wspólnie - na formalnej i nieformalnej płaszczyźnie podyskutować o przedsięwzięciach na przyszłość" komentowała tematykę seminarium prof. Irena Korbelářová, 
przewodnicząca Rady Naukowo-Programowej MCSŚ.Jak podkreślił moderator pierwszego dnia - prof. Sławomir Smyczek, nikogo już nie dziwi sytuacja, w której o finansowanie nauki trzeba walczyć na bardzo konkurencyjnych zasadach. To jest motywacją dla zespołów badawczych, by starać się o coraz to lepsze projekty. Szeroka paleta możliwości, ale też oczekiwanie co do naprawdę ambitnych zadań badawczych, związane są z programem Horyzont 2020.
Niuanse dotyczące realizacji tego programu objaśniała Dominika Raróg-Ośliźlok z Regionalnego Punktu Kontaktowego w Gliwicach. Uczelniom o profilu nauk społecznych i humanistycznych sugerowała szczególne zainteresowanie ścieżkami finansowania takimi jak: European Research Council, Akcje Marii Skłodowskiej-Curie i Wyzwania Społeczne. Pełna dokumentacja programu Horyzont 2020 znajduje się na stronach internetowych Komisji Europejskiej, a szczególnie warto odwiedzić tzw. Participant Portal.
Wachlarz programów, jakie dostępne są dla czeskich partnerów, przedstawił Marek Bumbálek z Uniwersytetu Śląskiego w Opawie. Podkreślił, że jego uczelnia stara się korzystać z wielu źródeł finansowania współpracy międzynarodowej, jednak często źródła krajowe pozwalają jedynie na finansowanie stypendiów np. dla naukowców przyjeżdżających do Republiki Czeskiej lub dla studentów. Wyjątkiem są programy 
Europejskiej Współpracy Terytorialnej. Podobnie sytuacja wygląda w Polsce, o czym mówił dr Marcin Baron z Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach. Jego zdaniem w puli środków z Funduszy Strukturalnych na lata 2014-2020 znajdzie się niewiele możliwości finansowania współpracy międzynarodowej uczelni wyższych. Wskazał jednak, że w ramach Programu Operacyjnego Wiedza, Edukacja, Rozwój oraz Programu Operacyjnego Inteligentny Rozwój przewiduje się środki dla polskich partnerów, którzy będą mogli finansować badania lub stypendia w skali międzynarodowej.
Ostatnim z omawianych zagadnień był program bilateralny polsko-czeski, dzięki któremu można finansować wzajemne spotkania o charakterze naukowym. O szczegółach tego programu opowiadała Joanna Dróżdż z Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach. W dyskusji pojawił się także wątek programu „Erasmus+”, który pozwala rozwijać wspólne aktywności o profilu dydaktycznym, a także - jak zauważył prof. Sławomir Smyczek - rozwijać kontakty i przygotowywać konsorcja do kolejnych projektów. O tego rodzaju myślenie apelował także prof. Florian Kuźnik, wiceprzewodniczący Rady Naukowo-Programowej MCSŚ, który sugerował poszukiwanie projektów o szerszym zasięgu niż pogranicze polsko-czeskie. Podobne problemy i wyzwania badawcze dotyczą wielu obszarów Europy, a konsorcja o znaczniejszym spektrum aktywności mają większe szanse na uzyskanie grantów. Jednocześnie o więcej działań w skali pogranicza apelował dr Ryszard Gładkiewicz z Uniwersytetu Wrocławskiego. Sugerował on podjęcie wspólnych przedsięwzięć z zakresu edukacji regionalnej, także nakierowanych na szkoły podstawowe, gimnazjalne i ponadgimnazjalne.
Dzień drugi seminarium poświęcony został Europejskiej Współpracy Terytorialnej. Witold Wieczorek z Ministerstwa Infrastruktury i Rozwoju przedstawił program Polska-Czechy 2014-2020. Szczególnie podkreślił możliwości związane z przygotowaniem i realizacją: wspólnych kursów, zajęć dydaktycznych, programów nauczania, wymian, koordynacją planów nauczania, przystosowaniem systemów kształcenia do potrzeb wspólnego rynku pracy na pograniczu. Omówił także program Europa Środkowa 2014-2020, zwracając uwagę na możliwości zaangażowania się uczelni w działania związane z współpracą w obszarze innowacji. Podobny zakres tematyczny, choć w skali całej Unii Europejskiej, jest skierowany do szkół wyższych w ramach programu Interreg Europa 2014-2020. Następnie przedstawiono dwa Europejskie Ugrupowania Współpracy Terytorialnej. O EUWT "TRITIA", łączącym województwa: śląskie i opolskie wraz z Krajem Morawsko-Śląskim w Czechach oraz Krajem Żylińskim na Słowacji, mówił Krzysztof Wyciślik z Urzędu Marszałkowskiego Województwa Śląskiego. Natomiast planowane do uruchomienia EUWT "Nowe Sudety" opisał Paweł Kurant z samorządu Dolnego Śląska. W skład "Nowych Sudet" wejdą województwo dolnośląskie oraz kraje: liberecki, Hradec Kralove oraz pardubicki i ołomuniecki. W dyskusji podjęto temat dalszego pogłębiania współpracy: KRUŚ, konsorcjum uczelni polskich, czeskich i słowackich "PROGRES3" oraz ugrupowań "TRITIA" i "Nowe Sudety".
Prof. Leszek Żabiński zwrócił jednocześnie uwagę, że konieczne jest uwzględnienie strategii makroregionalnych - Polski Południowej oraz Polski Zachodniej, by w pełni identyfikować możliwe kierunki działań. Natomiast prof. Janusz Słodczyk z Uniwersytetu Opolskiego podkreślił, że dużym zaniedbaniem byłoby niewykorzystanie możliwości wspólnego aplikowania do programu Polska-Czechy 2014-2020.Na zakończenie seminarium opracowano zarys treści komunikatu ze spotkania, który zostanie przekazany rektorom uczelni tworzących KRUŚ podczas ich posiedzenia w maju br.
Dołącz do nas