Uniwersytet Ekonomiczny w Katowicach 18 września 2025 r. był gospodarzem ogólnopolskiej konferencji pt. "Różnorodność dostępności" poświęconej kluczowym aspektom inkluzywności w edukacji, technologii oraz przestrzeni publicznej. Wydarzenie zgromadziło przedstawicieli środowiska akademickiego, administracji publicznej, biznesu oraz organizacji pozarządowych, którzy wspólnie omawiali wyzwania i najlepsze praktyki związane z dostępnością.
Zgromadzonych gości serdecznie powitała JM Rektor prof. dr hab. inż. Celina M. Olszak, która w swoim przemówieniu podkreślała, jak ważna w dzisiejszych czasach jest dostępność oraz różnorodność:
Dostępność to dzisiaj nie tylko aspekty prawne czy aspekty techniczne. Dostępność to pewna postawa, szacunek do człowieka i jego godności. Dostępność i różnorodność to nie bariery, ale szansa i ogromna okazja do rozwoju, kreatywności i innowacyjności. Bardzo się cieszę, że ta dzisiejsza konferencja odbywa się w murach naszej Uczelni, bo kto, jak nie uczelnie powinny propagować, rozpowszechniać wiedzę na temat potrzeby bycia dostępnym i różnorodnym.
Wydarzenie uroczyście otworzyła Pełnomocnik Rektora ds. Osób ze Szczególnymi Potrzebami, a zarazem przewodnicząca Rady Programowej konferencji dr Maria Gorczyńska, prof. UE, która swoje przemówienie rozpoczęła od zacytowania Immanuela Kanta - "Postępuj tak, byś człowieczeństwa tak w twej osobie, jako też w osobie każdego innego używał zawsze zarazem jako celu, nigdy tylko jako środka."
Uczelnie wyższe są miejscem, gdzie wartości filozoficzne, ekonomiczne, technologiczne się spotykają. Ale misją uczelni jest przygotowywanie liderów, którzy będą potrafili integrować prawo, technologie, ekonomię. Aby dostępność stawała się rzeczywistością, a nie tylko postulatem. Dlatego też zachęcam do szukania w czasie tej konferencji praktycznych rozwiązań, które sprawiają, że dostępność przestanie być jedynie regulacyjnym wymogiem, stanie się fundamentem naszej codziennej praktyki akademickie, społeczne, gospodarcze - mówiła dr Gorczyńska, prof. UE podczas przemówienia.
Słowa powitania do uczestników skierowała również Przewodnicząca Komisji ds. Dostępności Uczelni przy KRASP Anna Szymańska, która w swoim wystąpieniu podkreślała, że dostępność to jest wartość, którą powinniśmy wpisywać w strategie naszych organizacji, w których pracujemy. "Myślmy o dostępności, jak o potrzebie każdego z nas" - zaznaczyła, życząc jednocześnie uczestnikom konferencji "wszystkiego dostępnego".
W wydarzeniu uczestniczył również dr hab. Jan Wojtyła, prof. UE, Rektor UE Katowice w latach 1996-2002, który wygłosił wystąpienie specjalne. Profesor podkreślał doniosłość i wagę problematyki dostępności oraz rolę obowiązujących aktów prawnych i zasad moralnych. W odniesieniu do historii kształtowania się wrażliwości na dostępność wskazał również na znaczącą rolę uczelni wyższych w kształtowaniu przyszłych liderów z perspektywy wsparcia, otwartości i promocji szans osób ze szczególnymi potrzebami.
Spotkanie rozpoczęło się od panelu wprowadzającego pt. "Różnorodność dostępności", który moderowała dr Maria Gorczyńska, prof. UE. W rozmowie dotyczącej dostępności jako strategicznej wartości organizacji i społeczeństwa oraz potrzeby współdziałania wielu sektorów w jej systemowym wdrażaniu wzięli udział: mec. Beata Bieniek-Wiera oraz przedstawiciele UE Katowice: dr hab. Bożena Frączek, prof. UE, prof. dr hab. inż. Jacek Szołtysek oraz dr hab. Joanna Błach, prof. UE.
Panel dotyczył szeroko rozumianej dostępności technologii i usług. Prelegenci w rozmowie podkreślali, że niepełnosprawność to nie tylko widoczne bariery, lecz także różne dysfunkcje, z którymi mierzy się społeczeństwo. Zwrócili także uwagę na potrzebę projektowania rozwiązań uniwersalnych ułatwiających życie wszystkim użytkownikom, jak i fakt, że dostępność powinna obejmować także osoby starsze czy osoby w trudnych sytuacjach decyzyjnych, a nie tylko klasycznie pojmowane niepełnosprawności.
W kolejnym panelu dot. roli dostępności w szkolnictwie wyższym, jej wymiaru etycznego i strategicznego oraz dobrych praktyk wspierających społeczną odpowiedzialność uczelni, debatowali: dr hab. Monika Foltyn-Zarychta, prof. UE (Uniwersytet Ekonomoczny w Katowicach), dr hab. Krzysztof Pikoń (Politechnika Śląska), dr Krystyna Mitręga, prof. dr hab. Janina Filek (Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie). Rozmowę moderowała dr hab. Bożena Frączek, prof. UE.
Rozmówcy mówili o praktycznym wymiarze dostępności w edukacji oraz jej powiązaniach z innymi obszarami życia społecznego i gospodarczego. Nawiązali również do doświadczenia Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach w budowaniu systemu dostępności – od audytów i projektów po utworzenie Centrum Dostępności, dzięki czemu studenci wiedzą, gdzie mogą zgłosić swoje potrzeby, a uczelnia oferuje konkretne wsparcie i narzędzia.
Trzeci panel dotyczył sztucznej inteligencji i technologii wspierających dostępność. O odpowiedzialnym projektowaniu narzędzi wspierających w edukacji, pracy i życiu codziennym mówili: Dyrektor Departamentu Rozwoju Sieci (Sieć Badawcza Łukasiewicz) Marcin Staszewski, Dyrektor ds. Rozwoju Integracja LAB (Fundacja Integracja) Jarosław Bogucki, dr Barbara Probierz z Katedry Uczenia Maszynowego UE Katowice oraz Dyrektor Centrum Badawczego Technologii Innowacyjnych (Sieć Badawcza Łukasiewicz) dr inż. Adam Piasecki. Prelegenci zaprezentowali także obiecujące technologie mogące zwiększać samodzielność i komfort funkcjonowania oraz wskazali potencjalne zagrożenia związane z dynamicznym rozwojem sztucznej inteligencji. Dyskusję moderował dr hab. Jan Kozak, prof. UE, kierownik Katedry Uczenia Maszynowego.
Następną rozmowę pt. "Dostępność w przestrzeni akademickiej i miejskiej" moderował prof. dr hab. inż. Jacek Szołtysek. Dotyczyła ona powiązań między polityką mobilnościową miast a strategią dostępności uczelni, ze szczególnym uwzględnieniem równego dostępu do infrastruktury, innowacyjnych rozwiązań mobilnościowych oraz edukacji włączającej. W debacie wzięli udział przedstawiciele instytucji: Praktyk obszarów transformacji energetycznej i mobilności dr Jakub Stęchły, Zastępca Dyrektora Departamentu Komunikacji i Transportu GZM Marcin Domański, Prezes Funduszu Transformacji Województwa Śląskiego Aneta Moczkowska oraz Członek Kongresu Ochrony Zabytków, Współtwórca inicjatywy Udostępniamy Dziedzictwo Dobromir Kaźmierczak.
Panel pt. "Dostępność jako element strategii biznesowej" moderowany przez dr hab. Joannę Błach, prof. UE dotyczył roli dostępności jako elementu strategii biznesowej, jej znaczenia dla budowania przewagi konkurencyjnej i odpowiedzialności społecznej oraz praktycznych sposobów wdrażania i mierzenia wpływu inkluzywności w organizacjach. Na ten temat debatowali: Zuzanna Bartczak (Vice Director, Public Sector & Infrastructure, PwC Advis), dr Róża Różańska (HSBC Bank / Fundacja Perspektywy), Grzegorz Kopaczewski (Dyrektor Wikimedia Polska), Iwona Krawczoska (TAURON), Arkadiusz Kurasz (Wiceprezes Zarządu ds. Rachunkowych, Mikołowski Bank Spółdzielczy).
Część merytoryczną podsumowała debata ekspercka pt. "Współpraca uczelni z sektorem publicznym i prywatnym", którą poprowadził dr Łukasz Szewczyk. Prelegenci: dr inż. Kamila Bartuś (Dyrektor Centrum Badań i Rozwoju UE Katowice), Aleksander Waszkielewicz (Prezes Zarządu, Fundacja na Rzecz Osób z Niepełnosprawnościami "Fronia"), prof. dr hab. Aldona Frączkiewicz-Wronka (kierownik Katedry Zarządzania Publicznego i Nauk Społecznych UE Katowice), Krzysztof Peda (Prezes, Stowarzyszenia Twoje Nowe Możliwości) oraz Małgorzata Źlik (TAURON) rozmawiali na temat współpracy uczelni z sektorem publicznym i prywatnym, czy roli uczelni ekonomicznych w kształtowaniu kompetencji przyszłych liderów. Wspomniano także o wdrażaniu zasad dostępności i inkluzywności w środowisku akademickim, a także o barierach i kierunkach działań wspierających równowagę między misją edukacyjną a wymaganiami rynku.
Dzień pełen inspirujących rozmów zakończył się spektaklem Teatru Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach pt. "NASZA korpoRACJA". Inspiracją dla przedstawienia był prowokujący i pełen napięcia dramat "TOP DOGS" Ursa Widmera. Poruszane wątki dotyczyły zagadnień moralności i etyki w biznesie, podejmowania decyzji i strategii walki o władzę. To wszystko w dynamicznej akcji zmuszającej do refleksji nad własnymi wartościami i motywacjami.
Przebieg obrad Konferencji pt. "Różnorodność dostępności" został wzbogacony o nowoczesną metodę notatek wizualnych, które przez cały dzień trwania wydarzenia były wyświetlane dla uczestników. Dodatkowo każdy zainteresowany miał możliwość czynnego udziału w wydarzeniu poprzez "karteczki refleksji" – narzędzie umożliwiające dzielenie się swoimi opiniami, doświadczeniami oraz rekomendacjami. Wszystkie wypowiedzi posłużyły jako kluczowe źródło do opracowania końcowych rekomendacji pokonferencyjnych.
Konferencja miała na celu przede wszystkim wzmocnienie roli uczelni wyższych jako liderów kształcenia w zakresie dostępności, a także stworzenie przestrzeni do wymiany wiedzy, doświadczeń i dobrych praktyk w tym obszarze. Jej istotnym aspektem było podkreślenie znaczenia dostępności jako jednej z kluczowych kompetencji przyszłości. Organizatorzy dążyli ponadto do budowania trwałych partnerstw między środowiskiem akademickim a sektorem publicznym i prywatnym, do poszukiwania możliwości wykorzystania nowoczesnych technologii wspierających inkluzywność oraz do promowania i rozwijania standardów dostępności zarówno w przestrzeni akademickiej, jak i miejskiej.
Partnerzy i Patroni
- Partnerem Głównym został TAURON Polska Energia S.A.
- Partnerem została Katowicka Specjalna Strefa Ekonomiczna.
- Patronat nad wydarzeniem objęli: Minister Nauki i Szkolnictwa Wyższego Marcin Kulasek, Ministerstwo Funduszy i Polityki Regionalnej, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, Wojewoda Śląski Marek Wójcik, Marszałek Województwa Śląskiego Wojciech Saługa, Prezydent Miasta Katowice dr Marcin Krupa, Prezydent Miasta Gliwice Katarzyna Kuczyńska-Budka, JM Rektor Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach prof. dr hab. inż. Celina M. Olszak, Komisja ds. Dostępności Uczelni działającej przy KRASP, Fundacja Warszawski Instytut Bankowości, Program Edukacyjny Nowoczesne Zarządzanie Biznesem.
- Patronatem medialnym objęli: TVP 3 Katowice, TVP Info, Polskie Radio Katowice, Radio Piekary, PulsHR.pl, Dziennik Zachodni, naszemiasto.pl, Strefa Biznesu, Forum Akademickie.
- Darczyńcą konferencji został Mikołowski Bank Spółdzielczy.
Więcej informacji na stronie: www.ue.katowice.pl/roznorodnosc-dostepnosci.
Galeria zdjęć
Dołącz do nas